
I dërguari i posaçëm i presidentit amerikan Donald Trump, Jared Kushner, ka diskutuar me zyrtarë ukrainas dhe evropianë mundësinë që Ukraina të anëtarësohet në NATO në këmbim të tërheqjes së forcave të saj nga pjesa e Donbasit që vazhdon të kontrollohet nga Kievi.
Ideja është ngritur në disa bisedime të mbyllura gjatë muajve të fundit nga Kushner dhe i dërguari tjetër amerikan, Steve Witkoff, raporton “The Wall Street Journal”, duke iu referuar personave të njohur me negociatat.
Sipas raportimit, mundësia është diskutuar së fundmi në një aeroport ushtarak në Dublin, ku përfaqësuesit amerikanë janë takuar me presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky, këshilltarin e tij Rustem Umerov dhe këshilltarë të sigurisë kombëtare nga disa vende evropiane.
E njëjta çështje është ngritur edhe gjatë takimeve në Emiratet e Bashkuara Arabe, ku kanë marrë pjesë përfaqësues amerikanë, ukrainas, rusë dhe evropianë. Sipas një lideri evropian të cituar nga gazeta, ideja ishte diskutuar në një telefonatë që në muajin gusht.
Dy skenarë për përfundimin e luftës
Sipas personave të përfshirë në bisedime, pala amerikane ka diskutuar dy skenarë të mundshëm për përfundimin e luftës.
Skenari i parë parashikon që Ukraina të heqë dorë nga territori i Donbasit që ende e kontrollon, në këmbim të anëtarësimit të plotë në NATO.
Skenari i dytë parashikon ngrirjen e konfliktit përgjatë vijës aktuale të frontit. Në këtë rast, një pjesë e Donbasit do të mbetej nën kontrollin e Ukrainës, ndërsa Kievi do të merrte garanci sigurie përmes një marrëveshjeje ndërkombëtare me Shtetet e Bashkuara dhe, potencialisht, me aleatët evropianë.
Një zyrtar amerikan ka thënë se negociatorët po shqyrtojnë ide të ndryshme, por se çdo marrëveshje përfundimtare do të kërkonte pajtimin e Ukrainës dhe Rusisë.
Zelensky ka konfirmuar se përfaqësuesit amerikanë e kanë ngritur këtë mundësi gjatë bisedimeve.
“Amerikanët ngritën një pyetje: Po sikur Ukraina të anëtarësohej në NATO? A do të tërhiqej Ukraina nga Donbasi?”, ka thënë ai, sipas raportimit.
Presidenti ukrainas ka përsëritur se Kievi nuk është i gatshëm ta dorëzojë territorin që vazhdon ta kontrollojë.
Anëtarësimi kërkon pajtimin e të gjithë aleatëve
Edhe nëse Shtetet e Bashkuara do ta mbështesnin këtë ide, anëtarësimi i Ukrainës në NATO nuk mund të vendoset vetëm nga Uashingtoni. Zgjerimi i Aleancës kërkon pajtimin unanim të të gjitha shteteve anëtare.
Disa vende evropiane vazhdojnë të kenë rezerva ndaj anëtarësimit të Ukrainës. Sipas WSJ-së, kjo çështje është diskutuar edhe në Berlin, por pala gjermane nuk ka treguar gatishmëri për ta çuar përpara.
Rusia, ndërkohë, e ka kundërshtuar edhe mundësinë e një forme të përafërt të anëtarësimit të Ukrainës në NATO. Në bisedimet në Emiratet e Bashkuara Arabe, negociatorët rusë kanë kërkuar që Kievi të heqë dorë nga synimi për t’iu bashkuar Aleancës.
Deri tani nuk është arritur marrëveshje për asnjërin prej skenarëve të diskutuar.



